Ruhsatsız Silah Bulundurma ve Taşıma

Silah suçları hangi kanunda yazıyor?

Bu suçlar Türk Ceza Kanunu'nda değil, 1953 tarihli 6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanun'da düzenlenir. Kanunun kendi tanımları, kendi nitelikli hâlleri ve kendi idari yaptırımları vardır.

Seçimlik hareketler üçtür: satın almak, taşımak, bulundurmak. Herhangi biri tek başına suçu oluşturur. Suçun konusu da sadece silah değildir; kanun mermileri ve silahın ana ya da balistik önemi haiz parçalarını (namlu, sürgü, gövde, ateşleme iğnesi gibi) ayrıca sayar. Evde tek başına duran bir namlu da bu kapsamdadır.

"Kurusıkı" denen, ses veya gaz fişeği atan silahın teknik değişiklikle gerçek silah vasfına dönüştürülmesi de m. 13 kapsamındadır. Dönüştürmeyi bizzat yapmak ise üretim sayılır ve çok daha ağır olan m. 12 alanına girer. Suç tiplerinin bütünü için silah suçları avukatı sayfasına bakabilirsiniz.

Bulundurma ile taşıma arasındaki fark ne?

Ruhsat sistemi ikilidir. Bulundurma izni, silahı yalnızca mesken veya işyerinde tutma hakkı verir. Taşıma izni silahın üzerinizde gezdirilmesine imkân tanır ve koşulları çok daha dardır; kimlere verilebileceği 6136 m. 7'de tek tek sayılmıştır. Bulundurma izinli bir silahı ev ya da işyeri değişikliği nedeniyle başka bir yere götürmek bile ayrı bir nakil izin belgesi gerektirir.

Aynı ikilik ceza tarafında da vardır. Kanun, ruhsatsız silahın evde veya işyerinde bulundurulmasını, sokakta ya da araçta taşınmasından daha az tehlikeli görmüştür.

Ruhsatsız silahın cezası ne kadar?

Aşağıdaki aralıklar kanun metninin kendisidir. Hangi fıkranın uygulanacağı silahın niteliğine, sayısına ve nerede ele geçtiğine göre değişir.

Bu dosyalar kural olarak asliye ceza mahkemesinde görülür. Silahı ülkeye sokmak, yapmak, bir yerden diğerine taşımak ya da satmak iddiası varsa m. 12 devreye girer: beş yıldan on iki yıla kadar hapis ve beş yüz günden beş bin güne kadar adli para cezası. O dosya ağır ceza mahkemesine gider.

2026'da eklenen m. 13/A ayrı bir durumu düzenler: ateşli silahı dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı biçimde muhafaza edip çocuk tarafından ele geçirilmesine neden olan kişi için bir yıldan üç yıla kadar hapis öngörülmüştür.

Bıçak ve muşta da bu kapsamda mı?

6136 m. 4, ülke içinde yapımı yasak aletleri sayar: kama, hançer, saldırma, şişli baston, sustalı çakı, pala, kılıç, kasatura, süngü, sivri uçlu ve oluklu bıçaklar, topuz, boğma teli, muşta ve salt saldırı-savunma için üretilmiş benzerleri. Aynı madde bir istisna getirir: ev gereçlerinden olan ya da tıp, sanayi, tarım ve sporda kullanılan aletler ile bir meslek veya sanatın icrası için gerekli bıçak, şiş ve raspa bu Kanun'a tabi değildir. Aşçının bıçağı ile sustalı çakı hukuken aynı şey değildir.

Sayılan aletleri satmak, satın almak, taşımak veya bulundurmak m. 15/1 uyarınca altı aydan bir yıla kadar hapis ve yirmi beş günden az olmamak üzere adli para cezası gerektirir; sayı veya nitelik bakımından vahimse ceza yarıdan bir katına kadar artırılır. Serbest aletleri sırf saldırıda kullanmak amacıyla taşımak ise m. 15/4 uyarınca üç aya kadar hapis veya adli para cezasıdır. Ayrıntı için bıçak ve kesici alet bulundurma yazımıza bakın.

Adli para cezası neden hafife alınmamalı?

m. 13 ve m. 15'te hapis ile adli para cezası birlikte hükmolunur; hâkimin ikisi arasında seçim yetkisi yoktur. Adli para cezası gün üzerinden hesaplanır: mahkeme önce gün sayısını, sonra bir günün karşılığını belirler ve çarpar. TCK m. 52/2 uyarınca bir gün karşılığı en az yüz, en fazla beş yüz Türk Lirasıdır ve kişinin ekonomik durumuna göre takdir edilir. Beş yüz günlük bir ceza, üst sınırdan belirlenirse ciddi bir rakama ulaşır.

Erteleme yalnızca hapis cezası için işler; adli para cezası ertelenmez. Ödeme güçlüğü varsa TCK m. 52/4 mehil ve taksit imkânı tanır. Bu da kendiliğinden olmaz — duruşmada talep edilir ve mali durum belgelenir.

Silah geri verilir mi?

Müsadere, eşyanın devlete geçmesi demektir. Ruhsatsız silah, bulundurulması ve taşınması başlı başına suç oluşturan bir eşyadır; bu nedenle TCK m. 54'teki eşya müsaderesi hükümleri uyarınca müsaderesine karar verilir. Silahın miras kaldığı ya da hatıra değeri taşıdığı yönündeki açıklamalar bu sonucu değiştirmez.

İkinci sonuç ruhsat hakkıdır. 6136 m. 7 uyarınca ateşli silahla işlenen suçlardan hükümlü olanlara ve taksirli suçlar hariç bir yıldan fazla hapis cezasına mahkûm olanlara, infazın tamamlandığı tarihten itibaren beş yıl geçmedikçe ruhsat verilemez.

Savunmada gerçekten neye bakılır?

Savunma çoğu zaman "silah benim değil" demekten ibaret değildir. Asıl iş, dosyadaki teknik ve usuli halkaları tek tek incelemektir.

Ceza ertelenir mi, HAGB verilir mi?

CMK m. 231/5, hükmün açıklanmasının geri bırakılması için yargılama sonunda hükmolunan cezanın iki yıl veya daha az süreli hapis ya da adli para cezası olmasını arar. Bakılan rakam suçun kanuni sınırı değil, o dosyada çıkan sonuç cezadır.

Bu nedenle alt sınırı düşük olan m. 13/3 ve m. 13/4 hâllerinde HAGB, erteleme veya seçenek yaptırıma çevirme gerçekçi biçimde gündeme gelebilir. HAGB için ayrıca sanığın daha önce kasıtlı bir suçtan mahkûm olmamış olması ve mahkemenin yeniden suç işlemeyeceği kanaatine varması aranır. Hiçbiri kendiliğinden uygulanmaz: talep edilir, gerekçelendirilir, tutanağa geçirilir.

Sık sorulan sorular